Wspieranie zdrowia fizycznego seniorów jest niezwykle ważne, ponieważ dzięki odpowiedniej diecie i ćwiczeniom zachowują oni zarówno dobrą kondycję, sprawność i samodzielność, jak i lepsze samopoczucie i pozytywne nastawienie do życia. Mimo, że wiedza na temat aktywności fizycznej jest coraz większa, to niestety wciąż niewiele osób powyżej 50 roku życia ćwiczy wystarczająco dużo, aby uzyskać jakiekolwiek korzyści dla układu krążenia, a co za tym idzie, ustrzec się przed wieloma chorobami i urazami. Niektóre badania sugerują, że około połowa spadku sprawności fizycznej związanego z podeszłym wiekiem może być spowodowana brakiem aktywności fizycznej. Sugeruje się, że osoby w wieku powyżej 65 roku życia, bardziej niż jakakolwiek inna grupa wiekowa, wymagają odpowiedniego poziomu sprawności fizycznej, aby pomóc im utrzymać niezależność, odzyskać sprawność po chorobie czy zmniejszyć wysokie ryzyko zachorowania.

Spadek sprawności, związany ze starzeniem się, może być spowodowany brakiem aktywności fizycznej. Bez regularnych ćwiczeń, osoby powyżej 50 roku życia mogą doświadczyć szeregu problemów zdrowotnych, takich jak choroby układu krążenia, podwyższone ciśnienie krwi, osłabienie układu kostnego, zmniejszenie koordynacji, siły, masy mięśniowej, siły i równowagi, zwiększenie zarówno podatności na zaburzenia nastroju (depresja, lęki), jak i ryzyka wystąpienia wielu chorób, np. udaru czy zawału. Jakie korzyści płyną z podjęcia aktywności fizycznej przez seniorów?

Z aktywności fizycznej płynie wiele korzyści zarówno dla stawów, całego układu kostnego i mięśniowego, jak i dla serca, płuc czy metabolizmu seniorów. Stawy wymagają regularnego ruchu, aby pozostały elastyczne i zdrowe. W szczególności osoby z zapaleniem stawów mogą odnieść korzyści z programów ćwiczeń aerobowych i wzmacniających. Natomiast gęstość kości zaczyna się zmniejszać już po 40 roku życia, ale utrata ta przyspiesza około 50 roku życia. W wyniku utraty gęstości, kości osoby starszej są bardziej podatne na złamania. Ćwiczenia fizyczne mogą pomóc w zmniejszeniu ryzyka utraty gęstości kości i osteoporozy. Zwłaszcza ćwiczenia z obciążeniem pomagają utrzymać zdrowe i mocne kości.

Najkorzystniejsza forma aktywności fizycznej dla utrzymania dobrej kondycji serca i płuc to ćwiczenia o umiarkowanej intensywności, na przykład ćwiczenia wykonywane przy mniej więcej 70% maksymalnego tętna danej osoby, czyli 220 uderzeń na minutę minus wiek. Badania pokazują, że osiągnięcie sprawności krążeniowo-oddechowej u osób starszych trwa dłużej niż u osób młodych, ale korzyści fizyczne są podobne. Niezależnie od wieku, ludzie są w stanie poprawić swoją wydolność krążeniowo-oddechową poprzez regularne ćwiczenia.

Warto też pamiętać, że zbyt duża ilość tkanki tłuszczowej w organizmie wiąże się z szeregiem chorób, w tym z chorobami układu krążenia i cukrzycą. Regularne ćwiczenia fizyczne spalają kilogramy, zwiększają masę mięśniową i przyspieszają metabolizm. Te fizjologiczne zmiany pomagają starszym osobom utrzymać wagę odpowiednią do ich wzrostu i budowy. W przypadku mięśni ilość i wielkość włókien mięśniowych zmniejsza się wraz z wiekiem. Niektóre badania sugerują, że przeciętne ciało traci około 3 kg beztłuszczowej tkanki mięśniowej na każdą dekadę od wieku średniego. Włókna mięśniowe, które wydają się być najbardziej dotknięte zmianami, to włókna szybkokurczliwe. Odpowiadają one za siłę i szybkość skurczu. Istnieją dowody wskazujące na to, że zmiany te są związane raczej z siedzącym trybem życia niż z wiekiem. U osób starszych masa mięśniowa może wzrosnąć dzięki regularnym ćwiczeniom wykonywanych przez krótki czas.

Wiele badań wskazuje, że nigdy nie jest za późno na poprawienie sprawności fizycznej. Organizm ludzki reaguje na ćwiczenia, bez względu na wiek, i przynosi to wiele korzyści zdrowotnych. Jednak warto pamiętać, że osoby powyżej 40 roku życia, które są otyłe, prowadzą siedzący tryb życia czy też cierpią na przewlekłą chorobę, powinny zarówno przed rozpoczęciem nowej diety, jak i formy aktywności fizycznej skonsultować się z lekarzem.