Każdy doskonale wie, że rehabilitacja jest nieodłącznym elementem leczenia. Odgrywa istotną rolę w przypadku chorych w okresie rekonwalescencji czy po leczeniu operacyjnym. Usprawnianie, które jest jej efektem, w dużym stopniu wpływa na organizm i stymuluje wiele procesów zdrowotnych. U osób starszych poważna choroba, uraz czy operacja zwykle prowadzą do ogólnego osłabienia, ograniczenia aktywności i ruchomości i dlatego rehabilitacja jest niezbędna, ponieważ pozwala na odpowiednie odbudowywanie siły. Należy mieć świadomość, że bezruch ma negatywny wpływ na zdrowie seniora. Osłabieniu ulega sprawność układu sercowo-naczyniowego oraz spada jego wydolność. Typowe ćwiczenia usprawniające są istotne, ale bardzo ważna jest również terapia w kierunku nauki samodzielności i ćwiczenie konkretnych czynności przydatnych dla pacjenta. Takie podejście nazywa się rehabilitacją funkcjonalną. Biorąc pod uwagę możliwości chorego, jego potrzeby a nawet zainteresowania, ustala się określone i bardzo konkretne cele terapeutyczne. Wbrew pozorom jest to trudne, bo nierzadko wymaga od fizjoterapeuty dużej kreatywności i zaangażowania. Trzeba też umieć zmotywować pacjenta do terapii – co u osób starszych nieraz wymaga doświadczenia i wiedzy psychologicznej. Ważnym, a często pomijanym elementem rehabilitacji jest ergoterapia, czyli trening czynności życia codziennego. Polega na ćwiczeniu samodzielnego ubierania się, radzenia sobie w toalecie czy przygotowywania posiłków. Może ją prowadzić wyszkolony fizjoterapeuta lub terapeuta zajęciowy.

Celami rehabilitacji pourazowej są przede wszystkim poprawa ogólnej wydolności organizmu, tolerancji na wysiłek i pomoc w powracaniu do możliwie najpełniejszej sprawności. Rehabilitacja pourazowa zalecana jest najczęściej jeśli seniora dotknęły:
- urazy uszkodzenia mózgowia,
- złamania kości,
- urazy przewlekle,
- urazy kręgosłupa,
- urazy więzadłowe,
- uszkodzenia narządów klatki piersiowej.

Najczęściej seniorów dotykają różnego rodzaju zwyrodnienia. Choroby zwyrodnieniowe u osób starszych wiążą się głównie z procesem starzenia się organizmu. Wraz z wiekiem dochodzi do zużywania się tkanek, w tym tkanki chrzęstnej. Zmienia się przede wszystkim ilość i jakość chrząstki stawowej ze względu na to, że jest to jeden z najbardziej pracujących elementów ciała, co może prowadzić do choroby zwyrodnieniowej stawów, na którą szczególnie narażone są osoby starsze. Terapia farmakologiczna połączona z rehabilitacją pomaga uśmierzyć ból i nie daje dopuścić do zaniku mięśni. Fizjoterapeuta bierze pod uwagę przebyte urazy i na ich podstawie ustala terapie i ćwiczenia, które pomogą seniorowi wrócić do funkcjonowania w życiu codziennym. Rehabilitacja pourazowa oddziałuje zarówno na funkcjonowanie fizyczne, jak i psychiczne, więc aby zadziałać poprawnie powinna być powszechna i kompleksowa. Seniorzy, którzy wracają do domu po hospitalizacji mają utrudniony dostęp do fachowej rehabilitacji. Należy jednak poszukiwać pomocy w przychodniach rehabilitacyjnych, które powinny zorganizować terapię w domu chorego. Barierą są: po pierwsze, długie kolejki, a przecież rehabilitacja powinna się rozpocząć jak najszybciej; po drugie, nie zawsze jakość usługi jest odpowiednia. Po zakończeniu leczenia na oddziale urazowym lub intensywnej terapii rehabilitację rozpoczyna się wcześnie, ma ona wtedy głównie zadanie profilaktyczne. Później zaczyna się rehabilitacja specjalistyczna, a po niej konieczna jest rehabilitacja późna, którą przeprowadza się w domu osoby starszej.

Jednym z najważniejszych elementów rehabilitacji pourazowej jest trening czynności dnia codziennego. Ten rodzaj treningu ma szerokie zastosowanie w rehabilitacji i jest szczególnie polecany osobom po urazach, udarach i osobom starszym, u których wraz z wiekiem naturalnie następuje spadek możliwości wykonywania niektórych ruchów. Ruchy podczas ćwiczeń są wzorowane na ruchach, które każdy musi wykonywać podczas codziennych czynności. Taki trening ma na celu naukę podstawowej czynności życiowej, jaką jest chód, a także sprawnego przemieszczania się. Nauka chodu jest przeznaczona głównie dla osób starszych z niedowładami lub porażeniem kończyn dolnych, po długotrwałym unieruchomieniu w łóżku, po amputacjach lub po przejściowej utracie funkcji chodu spowodowanej np. złamaniem. Kluczowa z pewnością jest tu sprawność, aktywność fizyczna, skierowana na zachowanie czynności funkcjonalnych. Trening marszowy, nornic walking, piesze wycieczki, bieganie, jazda na rowerze, pływanie, aerobik - to zaledwie tylko kilka przykładów aktywności poprawiających wydolność krążeniowo-oddechową, zwiększających wytrzymałość mięśni i ogólną sprawność ruchową. Tego typu usprawnianie powinno obejmować chodzenie wolnym i szybszym tempem, zmiany kierunku, wchodzenie i schodzenie ze stopnia.

Jednym z najważniejszych problemów w postępowaniu rehabilitacyjnym po złamaniach, szczególnie kończyn dolnych, jest ograniczenie ryzyka powikłań. Złamanie doprowadza najczęściej do ograniczenia aktywności, co w przypadku osób starszych może wtórnie prowadzić do wielu niebezpiecznych następstw. Zawsze należy dążyć do jak najszybszego uruchomienia chorego. Rehabilitacja powinna w takich przypadkach koncentrować się na możliwie szybkim i intensywnym usprawnianiu ruchowym. Należy jak najszybciej wprowadzać ćwiczenia kończyny zdrowej oraz kończyn górnych i tułowia. Pionizacja do siadu i stania powinna odbywać się w pierwszej, drugiej dobie po zabiegu. Następnie — w zależności od zaleceń lekarza operującego — rozpoczyna się naukę chodzenia z pełnym lub niepełnym obciążaniem operowanej kończyny, z wykorzystaniem odpowiednich pomocy ortopedycznych. Po leczeniu operacyjnym trzeba uwzględnić edukację pacjenta i rodziny, jak należy chronić operowany staw lub wszczepioną endoprotezę.

Jeśli chodzi o rehabilitację osób starszych po urazie, polecany jest także masaż leczniczy, który nie tylko odpręża ciało i umysł, ale pomaga w leczeniu rozmaitych dolegliwości. Masaż pomaga również w poprawieniu zdrowia, stanowi remedium na aktywne i samodzielne funkcjonowanie bez bólu. Rozluźnienie napięcia mięśni pomaga usunąć lub zredukować rozmaite przykurcze w kończynach, a także poprawić ruchomość w stawach i zwiększyć ich zakres, dzięki czemu zwykłe czynności są łatwiejsze w wykonaniu, a ich wykonanie sprawia mniejsze zmęczenie. Średnio lub długobodźcowe techniki masażu poprawiają krążenie i są w stanie uregulować ciśnienie krwi, a do tego pobudzają prawidłowe odżywienie tkanek i wspomagają eliminację zbędnych produktów przemiany materii. Sama skóra nabiera większej elastyczności i lepszego, zdrowszego wyglądu, a jak wiemy, prawidłowe funkcjonowanie skóry zmniejsza ryzyko, przeziębień, zakażeń i różnych innych chorób.