Problemy osób starszych trudno rozpatrywać w kategorii ogólności, gdyż osoby należące do tej grupy społecznej bardzo mocno różnią się wiekowo, zdrowotnie, społecznie i ekonomicznie. Można więc próbować je przedstawić w kategoriach biologiczno-psychologicznych zmian, które wywołują taki a nie inny skutek na wybraną osobę, uwarunkowaną wspomnianymi czynnikami.

Konfrontacja z rzeczywistością bywa bolesna, ponieważ często nas rozczarowuje. Nic więc dziwnego, że wielu seniorom tak trudno przyznać nawet przed samym sobą, że ciało i umysł powoli odmawiają posłuszeństwa, które do tej pory było bezwarunkowe. Wobec takiego stanu rzeczy, seniorzy przyjmują dwojaką postawę: negacji lub usunięcia się w cień. Pierwsza postawa charakteryzuje się podejmowaniem wyzwań (zwłaszcza fizycznych), które są ponad siły danej osoby. Druga zaś przejawia zachowania typowe dla osób, które uznają się niejako za pokonane, co w ostatecznym rozrachunku skutkuje wycofaniem się z prowadzenia aktywnego trybu życia, zerwaniem dotychczasowych więzi, izolacji. Efektem końcowym obu sposobów postępowania zwykle jest frustracja, poczucie samotności, gorycz, a czasem nawet złość, niejednokrotnie pchające osoby starsze prosto w ramiona depresji. Tymczasem postawa afirmacji, czyli zgody, pozwala zaadaptować się do postępujących zmian i dostosować oczekiwania do realnych możliwości.

Samoocena osób starszych, w przypadku wspomnianych postaw negacji oraz izolacji, jest dramatycznie niska. Doświadczanie w codzienności oznak starzenia, objawiających się słabszą koncentracją, problemami z zapamiętywaniem, wolniejszym przyswajaniem informacji czy pogorszeniem sprawności ruchowej są powodem frustracji, a i nieraz wstydu. Dodatkowo, postęp technologiczny rodzący przepaść między pokoleniami tym mocniej wycofuje seniorów z nowoczesnego społeczeństwa, które coraz rzadziej odnosi się do wiedzy i doświadczenia starszych osób. Ponadto, wolniejsze tempo uczenia się wywołuje niechęć do podjęcia próby nauczenia się korzystania z różnorodnych zdobyczy nauki, do których starsi ludzie w Polsce częstokroć nie mają zbyt dużego zaufania. Jednoczesna zmiana sytuacji ekonomicznej, która dokonuje się pod wpływem przejścia na emeryturę, staje się sytuacją stresogenną. Lęk dotyczy także możliwości zaspokajania potrzeb nie tylko tych podstawowych, jak kupno produktów pierwszej potrzeby, lecz zarazem dóbr przyjemnościowych. Wówczas nieoceniona staje się pomoc osób z zewnątrz, dzięki którym senior uzyska wsparcie tak emocjonalne, jak materialne.

Brak realnych widoków na zażegnanie widma samotności, biedy, choroby, poczucia bezwartościowości, ale równocześnie też i śmierci, doprowadza do sytuacji, w której osoba starsza czuje się zagrożona. Niezaspokojona potrzeba przynależności w połączeniu ze stresem i niepokojem mocno oddziałuje na zdrowie psychiczne oraz fizyczne. Jeśli sytuacja taka trwa przez dłuższy czas, powoli zaczyna degradować organizm, dając objawy w postaci stanów nerwicowych, lękowych oraz depresyjnych. Stąd naturalne są wszystkie tzw. "stare nawyki" oraz wspominanie "starych dobrych czasów", które w zaistniałej sytuacji dają przynajmniej pozór bezpieczeństwa, gdyż tworzą swoistego rodzaju symulacje dobrze znanych sytuacji, schematów.

Jakość życia osób starszych jest zatem walką między przeszłością a teraźniejszością. Etap refleksji kończy się podsumowaniem, nadającym barwy ciepłe lub zimne pozostałej przyszłości. Zrozumienie i empatia osób z zewnątrz, a i wsparcie w podejmowaniu nowych decyzji oraz aktywności jest wówczas nieocenioną pomocą.